Systemy operacyjne. Wydanie III

• Jak działają algorytmy szeregowania?
• Jakie możliwości stoją za wirtualizacją?
• Jak systemy operacyjne zarządzają pamięcią?

Ta książka to aktualne wydanie światowego bestsellera, będącego kompletnym źródłem wiedzy na temat współczesnych systemów operacyjnych. Autor tego podręcznika - Andrew S. Tanenbaum - przez wiele lat projektował trzy systemy operacyjne lub współuczestniczył w ich projektowaniu, dzięki czemu może dzielić się swą ogromną wiedzą i doświadczeniem praktyka. W tej publikacji szczególny nacisk kładzie on na możliwie szczegółową prezentację takich aspektów systemów, jak procesy, wątki, zarządzanie pamięcią, systemy plików, operacje wejścia-wyjścia, zakleszczenia, projektowanie interfejsu, multimedia, dylematy związane z wydajnością czy najnowsze trendy w projektach systemów operacyjnych.

Wśród jej współautorów znajdziesz takich specjalistów, jak Ada Gavrilovska-Habl, Michael Jipping oraz David Robert. Dzięki nim książka została wzbogacona między innymi o rozdziały poświęcone Symbianowi i Linuksowi. W pierwszej kolejności zapoznasz się z ich rysem historycznym. W końcu ich dzisiejsze możliwości to zasługa wielu dekad badań i eksperymentów. Dowiesz się także, na czym polega wirtualizacja, jak działają systemy rozproszone oraz jak chronić je przed atakami. W trakcie lektury poznasz dokładnie systemy operacyjne Windows, Linux oraz Symbian. Pozycja ta stanowi niezastąpione kompendium wiedzy na temat systemów operacyjnych, zarówno dla studentów informatyki, jak i wszystkich pasjonatów komputera.

• Rys historyczny systemów operacyjnych
• Sprzęt komputerowy - przegląd komponentów
• Rodzaje systemów operacyjnych
• Struktura systemów operacyjnych
• Obsługa wywołań systemowych
• Zarządzanie procesami i wątkami oraz komunikacja między nimi
• Szeregowanie zadań
• Zarządzanie pamięcią
• Obsługa systemów plików
• Urządzenia wejścia-wyjścia
• Metody zarządzania energią
• Rozwiązywanie problemu zakleszczeń
• Charakterystyka multimedialnych systemów operacyjnych
• Obsługa systemów wieloprocesorowych
• Wirtualizacja
• Bezpieczeństwo danych na poziomie systemu operacyjnego
• Zagrożenia ze strony złośliwego oprogramowania
• System Linux - historia, budowa, działanie
• System Windows Vista - studium przypadku
• System Symbian - przeznaczenie, działanie, obsługa

• 1.1. CZYM JEST SYSTEM OPERACYJNY? (32)
• 1.1.1. System operacyjny jako rozszerzona maszyna (32)
• 1.1.2. System operacyjny jako menedżer zasobów (34)
• 1.2. HISTORIA SYSTEMÓW OPERACYJNYCH (36)
• 1.2.1. Pierwsza generacja (1945 - 1955) - lampy elektronowe (37)
• 1.2.2. Druga generacja (1955 - 1965) - tranzystory i systemy wsadowe (37)
• 1.2.3. Trzecia generacja (1965 - 1980) - układy scalone i wieloprogramowość (40)
• 1.2.4. Czwarta generacja (1980 - czasy współczesne) - komputery osobiste (45)
• 1.3. SPRZĘT KOMPUTEROWY - PRZEGLĄD (50)
• 1.3.1. Procesory (50)
• 1.3.2. Pamięć (54)
• 1.3.3. Dyski (58)
• 1.3.4. Taśmy (59)
• 1.3.5. Urządzenia wejścia-wyjścia (59)
• 1.3.6. Magistrale (63)
• 1.3.7. Uruchamianie komputera (66)
• 1.4. PRZEGLĄD SYSTEMÓW OPERACYJNYCH (67)
• 1.4.1. Systemy operacyjne komputerów mainframe (67)
• 1.4.2. Systemy operacyjne serwerów (68)
• 1.4.3. Wieloprocesorowe systemy operacyjne (68)
• 1.4.4. Systemy operacyjne komputerów osobistych (68)
• 1.4.5. Systemy operacyjne komputerów podręcznych (69)
• 1.4.6. Wbudowane systemy operacyjne (69)
• 1.4.7. Systemy operacyjne węzłów sensorowych (70)
• 1.4.8. Systemy operacyjne czasu rzeczywistego (70)
• 1.4.9. Systemy operacyjne kart elektronicznych (71)
• 1.5. POJĘCIA DOTYCZĄCE SYSTEMÓW OPERACYJNYCH (72)
• 1.5.1. Procesy (72)
• 1.5.2. Przestrzenie adresowe (74)
• 1.5.3. Pliki (75)
• 1.5.4. Wejście-wyjście (79)
• 1.5.5. Zabezpieczenia (79)
• 1.5.6. Powłoka (80)
• 1.5.7. Ontogeneza jest rekapitulacją filogenezy (81)
• 1.6. WYWOŁANIA SYSTEMOWE (85)
• 1.6.1. Wywołania systemowe do zarządzania procesami (90)
• 1.6.2. Wywołania systemowe do zarządzania plikami (93)
• 1.6.3. Wywołania systemowe do zarządzania katalogami (94)
• 1.6.4. Różne wywołania systemowe (96)
• 1.6.5. Interfejs Win32 API systemu Windows (97)
• 1.7. STRUKTURA SYSTEMÓW OPERACYJNYCH (99)
• 1.7.1. Systemy monolityczne (100)
• 1.7.2. Systemy warstwowe (101)
• 1.7.3. Mikrojądra (102)
• 1.7.4. Model klient-serwer (105)
• 1.7.5. Maszyny wirtualne (106)
• 1.7.6. Egzojądra (110)
• 1.8. ŚWIAT WEDŁUG JĘZYKA C (111)
• 1.8.1. Język C (111)
• 1.8.2. Pliki nagłówkowe (112)
• 1.8.3. Duże projekty programistyczne (113)
• 1.8.4. Model fazy działania (114)
• 1.9. BADANIA DOTYCZĄCE SYSTEMÓW OPERACYJNYCH (115)
• 1.10. PLAN POZOSTAŁEJ CZĘŚCI KSIĄŻKI (117)
• 1.11. JEDNOSTKI MIAR (118)
• 1.12. PODSUMOWANIE (119)

• 2.1. PROCESY (123)
• 2.1.1. Model procesów (124)
• 2.1.2. Tworzenie procesów (126)
• 2.1.3. Kończenie działania procesów (129)
• 2.1.4. Hierarchie procesów (130)
• 2.1.5. Stany procesów (131)
• 2.1.6. Implementacja procesów (133)
• 2.1.7. Modelowanie wieloprogramowości (135)
• 2.2. WĄTKI (137)
• 2.2.1. Wykorzystanie wątków (137)
• 2.2.2. Klasyczny model wątków (143)
• 2.2.3. Wątki POSIX (147)
• 2.2.4. Implementacja wątków w przestrzeni użytkownika (150)
• 2.2.5. Implementacja wątków w jądrze (153)
• 2.2.6. Implementacje hybrydowe (154)
• 2.2.7. Mechanizm aktywacji zarządcy (155)
• 2.2.8. Wątki pop-up (157)
• 2.2.9. Przystosowywanie kodu jednowątkowego do obsługi wielu wątków (158)
• 2.3. KOMUNIKACJA MIĘDZY PROCESAMI (161)
• 2.3.1. Wyścig (162)
• 2.3.2. Regiony krytyczne (163)
• 2.3.3. Wzajemne wykluczanie z wykorzystaniem aktywnego oczekiwania (165)
• 2.3.4. Wywołania sleep i wakeup (171)
• 2.3.5. Semafory (174)
• 2.3.6. Muteksy (177)
• 2.3.7. Monitory (182)
• 2.3.8. Przekazywanie komunikatów (188)
• 2.3.9. Bariery (191)
• 2.4. SZEREGOWANIE (193)
• 2.4.1. Wprowadzenie do szeregowania (193)
• 2.4.2. Szeregowanie w systemach wsadowych (201)
• 2.4.3. Szeregowanie w systemach interaktywnych (203)
• 2.4.4. Szeregowanie w systemach czasu rzeczywistego (210)
• 2.4.5. Oddzielenie strategii od mechanizmu (212)
• 2.4.6. Szeregowanie wątków (212)
• 2.5. KLASYCZNE PROBLEMY KOMUNIKACJI MIĘDZY PROCESAMI (214)
  
  • 2.5.1. Problem pięciu filozofów (214)
  • 2.5.2. Problem czytelników i pisarzy (218)
• 2.6. PRACE BADAWCZE NAD PROCESAMI I WĄTKAMI (219)
• 2.7. PODSUMOWANIE (220)

• 3.1. BRAK ABSTRAKCJI PAMIĘCI (228)
• 3.2. ABSTRAKCJA PAMIĘCI: PRZESTRZENIE ADRESOWE (232)
• 3.2.1. Pojęcie przestrzeni adresowej (232)
• 3.2.2. Wymiana pamięci (235)
• 3.2.3. Zarządzanie wolną pamięcią (237)
• 3.3. PAMIĘĆ WIRTUALNA (241)
• 3.3.1. Stronicowanie (243)
• 3.3.2. Tabele stron (247)
• 3.3.3. Przyspieszenie stronicowania (249)
• 3.3.4. Tabele stron dla pamięci o dużej objętości (253)
• 3.4. ALGORYTMY ZASTĘPOWANIA STRON (257)
• 3.4.1. Optymalny algorytm zastępowania stron (258)
• 3.4.2. Algorytm NRU (258)
• 3.4.3. Algorytm FIFO (260)
• 3.4.4. Algorytm drugiej szansy (260)
• 3.4.5. Algorytm zegarowy (261)
• 3.4.6. Algorytm LRU (262)
• 3.4.7. Programowa symulacja algorytmu LRU (263)
• 3.4.8. Algorytm bazujący na zbiorze roboczym (265)
• 3.4.9. Algorytm WSClock (269)
• 3.4.10. Podsumowanie algorytmów zastępowania stron (271)
• 3.5. PROBLEMY PROJEKTOWE SYSTEMÓW STRONICOWANIA (273)
  
  • 3.5.1. Lokalne i globalne strategie alokacji pamięci (273)
  • 3.5.2. Zarządzanie obciążeniem (276)
  • 3.5.3. Rozmiar strony (277)
  • 3.5.4. Osobne przestrzenie instrukcji i danych (278)
  • 3.5.5. Strony współdzielone (279)
  • 3.5.6. Biblioteki współdzielone (281)
  • 3.5.7. Pliki odwzorowane w pamięci (283)
  • 3.5.8. Strategia czyszczenia (284)
  • 3.5.9. Interfejs pamięci wirtualnej (284)
• 3.6. PROBLEMY IMPLEMENTACJI (285)
• 3.6.1. Zadania systemu operacyjnego w zakresie stronicowania (286)
• 3.6.2. Obsługa błędów braku strony (287)
• 3.6.3. Wznawianie instrukcji (288)
• 3.6.4. Blokowanie stron w pamięci (289)
• 3.6.5. Magazyn stron (290)
• 3.6.6. Oddzielenie strategii od mechanizmu (292)
• 3.7. SEGMENTACJA (294)
• 3.7.1. Implementacja klasycznej segmentacji (298)
• 3.7.2. Segmentacja ze stronicowaniem: MULTICS (298)
• 3.7.3. Segmentacja ze stronicowaniem: Intel Pentium (302)
• 3.8. BADANIA NAD ZARZĄDZANIEM PAMIĘCIĄ (307)
• 3.9. PODSUMOWANIE (308)

• 4.1. PLIKI (319)
• 4.1.1. Nazwy plików (319)
• 4.1.2. Struktura pliku (321)
• 4.1.3. Typy plików (323)
• 4.1.4. Dostęp do plików (325)
• 4.1.5. Atrybuty plików (325)
• 4.1.6. Operacje na plikach (327)
• 4.1.7. Przykładowy program wykorzystujący wywołania obsługi systemu plików (328)
• 4.2. KATALOGI (331)
• 4.2.1. Jednopoziomowe systemy katalogów (331)
• 4.2.2. Hierarchiczne systemy katalogów (332)
• 4.2.3. Nazwy ścieżek (333)
• 4.2.4. Operacje na katalogach (335)
• 4.3. IMPLEMENTACJA SYSTEMU PLIKÓW (337)
• 4.3.1. Układ systemu plików (337)
• 4.3.2. Implementacja plików (338)
• 4.3.3. Implementacja katalogów (344)
• 4.3.4. Pliki współdzielone (347)
• 4.3.5. Systemy plików o strukturze dziennika (349)
• 4.3.6. Księgujące systemy plików (352)
• 4.3.7. Wirtualne systemy plików (354)
• 4.4. ZARZĄDZANIE SYSTEMEM PLIKÓW I OPTYMALIZACJA (357)
• 4.4.1. Zarządzanie miejscem na dysku (357)
• 4.4.2. Kopie zapasowe systemu plików (365)
• 4.4.3. Spójność systemu plików (371)
• 4.4.4. Wydajność systemu plików (375)
• 4.4.5 Defragmentacja dysków (380)
• 4.5. PRZYKŁADOWE SYSTEMY PLIKÓW (381)
• 4.5.1. Systemy plików na płytach CD-ROM (381)
• 4.5.2. System plików MS-DOS (387)
• 4.5.3. System plików V7 systemu UNIX (391)
• 4.6. BADANIA DOTYCZĄCE SYSTEMÓW PLIKÓW (394)
• 4.7. PODSUMOWANIE (394)

• 5.1. WARUNKI, JAKIE POWINIEN SPEŁNIAĆ SPRZĘT WEJŚCIA-WYJŚCIA (400)
  
  • 5.1.1. Urządzenia wejścia-wyjścia (400)
  • 5.1.2. Kontrolery urządzeń (402)
  • 5.1.3. Urządzenia wejścia-wyjścia odwzorowane w pamięci (403)
  • 5.1.4. Bezpośredni dostęp do pamięci (DMA) 407
  • 5.1.5. O przerwaniach raz jeszcze (410)
• 5.2. WARUNKI, JAKIE POWINNO SPEŁNIAĆ OPROGRAMOWANIE WEJŚCIA-WYJŚCIA (415)
• 5.2.1. Cele oprogramowania wejścia-wyjścia (415)
• 5.2.2. Programowane wejście-wyjście (417)
• 5.2.3. Wejście-wyjście sterowane przerwaniami (419)
• 5.2.4. Wejście-wyjście z wykorzystaniem DMA (420)
• 5.3. WARSTWY OPROGRAMOWANIA WEJŚCIA-WYJŚCIA (420)
• 5.3.1. Procedury obsługi przerwań (421)
• 5.3.2. Sterowniki urządzeń (422)
• 5.3.3. Oprogramowanie wejścia-wyjścia niezależne od urządzeń (426)
• 5.3.4. Oprogramowanie wejścia-wyjścia w przestrzeni użytkownika (432)
• 5.4. DYSKI (435)
• 5.4.1. Sprzęt (435)
• 5.4.2. Formatowanie dysków (452)
• 5.4.3. Algorytmy szeregowania żądań dostępu do dysku (456)
• 5.4.4. Obsługa błędów (459)
• 5.4.5. Stabilna pamięć masowa (462)
• 5.5. ZEGARY (466)
• 5.5.1. Sprzęt obsługi zegara (466)
• 5.5.2. Oprogramowanie obsługi zegara (468)
• 5.5.3. Zegary programowe (471)
• 5.6. INTERFEJSY UŻYTKOWNIKÓW: KLAWIATURA, MYSZ, MONITOR (473)
  
  • 5.6.1. Oprogramowanie do wprowadzania danych (473)
  • 5.6.2. Oprogramowanie do generowania wyjścia (479)
• 5.7. CIENKIE KLIENTY (496)
• 5.8. ZARZĄDZANIE ENERGIĄ (499)
• 5.8.1. Problemy sprzętowe (500)
• 5.8.2. Problemy po stronie systemu operacyjnego (501)
• 5.8.3. Problemy do rozwiązania w programach aplikacyjnych (507)
• 5.9. BADANIA DOTYCZĄCE WEJŚCIA-WYJŚCIA (509)
• 5.10. PODSUMOWANIE (510)

• 6.1. ZASOBY (518)
• 6.1.1. Zasoby z możliwością wywłaszczania i bez niej (518)
• 6.1.2. Zdobywanie zasobu (520)
• 6.2. WPROWADZENIE W TEMATYKĘ ZAKLESZCZEŃ (521)
• 6.2.1. Warunki powstawania zakleszczeń zasobów (522)
• 6.2.2. Modelowanie zakleszczeń (523)
• 6.3. ALGORYTM STRUSIA (526)
• 6.4. WYKRYWANIE ZAKLESZCZEŃ I ICH USUWANIE (526)
• 6.4.1. Wykrywanie zakleszczeń z jednym zasobem każdego typu (527)
• 6.4.2. Wykrywanie zakleszczeń dla przypadku wielu zasobów każdego typu (529)
• 6.4.3. Usuwanie zakleszczeń (532)
• 6.5. UNIKANIE ZAKLESZCZEŃ (534)
• 6.5.1. Trajektorie zasobów (534)
• 6.5.2. Stany bezpieczne i niebezpieczne (535)
• 6.5.3. Algorytm bankiera dla pojedynczego zasobu (537)
• 6.5.4. Algorytm bankiera dla wielu zasobów (538)
• 6.6. PRZECIWDZIAŁANIE ZAKLESZCZENIOM (540)
• 6.6.1. Atak na warunek wzajemnego wykluczania (540)
• 6.6.2. Atak na warunek wstrzymania i oczekiwania (541)
• 6.6.3. Atak na warunek braku wywłaszczania (541)
• 6.6.4. Atak na warunek cyklicznego oczekiwania (542)
• 6.7. INNE PROBLEMY (543)
• 6.7.1. Blokowanie dwufazowe (543)
• 6.7.2. Zakleszczenia komunikacyjne (544)
• 6.7.3. Uwięzienia (546)
• 6.7.4. Zagłodzenia (548)
• 6.8. BADANIA NA TEMAT ZAKLESZCZEŃ (548)
• 6.9. PODSUMOWANIE (549)

• 7.1. WPROWADZENIE W TEMATYKĘ MULTIMEDIÓW (556)
• 7.2. PLIKI MULTIMEDIALNE (561)
• 7.2.1. Kodowanie wideo (562)
• 7.2.2. Kodowanie audio (565)
• 7.3. KOMPRESJA WIDEO (567)
• 7.3.1. Standard JPEG (568)
• 7.3.2. Standard MPEG (571)
• 7.4. KOMPRESJA AUDIO (574)
• 7.5. SZEREGOWANIE PROCESÓW MULTIMEDIALNYCH (577)
• 7.5.1. Szeregowanie procesów homogenicznych (577)
• 7.5.2. Szeregowanie w czasie rzeczywistym - przypadek ogólny (578)
• 7.5.3. Szeregowanie monotoniczne w częstotliwości (580)
• 7.5.4. Algorytm szeregowania EDF (581)
• 7.6. WZORCE MULTIMEDIALNYCH SYSTEMÓW PLIKÓW (584)
• 7.6.1. Funkcje sterujące VCR (585)
• 7.6.2. Wideo niemal na życzenie (587)
• 7.6.3. Usługa wideo niemal na życzenie z funkcjami magnetowidu (589)
• 7.7. ROZMIESZCZENIE PLIKÓW (591)
• 7.7.1. Umieszczanie pliku na pojedynczym dysku (591)
• 7.7.2. Dwie alternatywne strategie organizacji plików (592)
• 7.7.3. Rozmieszczenie plików w usłudze wideo niemal na życzenie (596)
• 7.7.4. Rozmieszczenie wielu plików na jednym dysku (598)
• 7.7.5. Rozmieszczanie plików na wielu dyskach (600)
• 7.8. BUFOROWANIE (603)
• 7.8.1. Buforowanie bloków (603)
• 7.8.2. Buforowanie plików (605)
• 7.9. SZEREGOWANIE OPERACJI DYSKOWYCH W SYSTEMACH MULTIMEDIALNYCH (606)
  
  • 7.9.1. Statyczne szeregowanie operacji dyskowych (606)
  • 7.9.2. Dynamiczne szeregowanie operacji dyskowych (608)
• 7.10. BADANIA NA TEMAT MULTIMEDIÓW (610)
• 7.11. PODSUMOWANIE (610)

• 8.1. SYSTEMY WIELOPROCESOROWE (620)
• 8.1.1. Sprzęt wieloprocesorowy (620)
• 8.1.2. Typy wieloprocesorowych systemów operacyjnych (630)
• 8.1.3. Synchronizacja w systemach wieloprocesorowych (634)
• 8.1.4. Szeregowanie w systemach wieloprocesorowych (640)
• 8.2. WIELOKOMPUTERY (646)
• 8.2.1. Sprzęt wielokomputerów (647)
• 8.2.2. Niskopoziomowe oprogramowanie komunikacyjne (651)
• 8.2.3. Oprogramowanie komunikacyjne poziomu użytkownika (654)
• 8.2.4. Zdalne wywołania procedur (657)
• 8.2.5. Rozproszona współdzielona pamięć (660)
• 8.2.6. Szeregowanie systemów wielokomputerowych (665)
• 8.2.7. Równoważenie obciążenia (666)
• 8.3. WIRTUALIZACJA (669)
• 8.3.1. Wymagania dla wirtualizacji (671)
• 8.3.2. Hipernadzorcy typu 1 (672)
• 8.3.3. Hipernadzorcy typu 2 (673)
• 8.3.4. Parawirtualizacja (675)
• 8.3.5. Wirtualizacja pamięci (678)
• 8.3.6. Wirtualizacja wejścia-wyjścia (679)
• 8.3.7. Urządzenia wirtualne (681)
• 8.3.8. Maszyny wirtualne na procesorach wielordzeniowych (681)
• 8.3.9. Problemy licencji (682)
• 8.4. SYSTEMY ROZPROSZONE (683)
• 8.4.1. Sprzęt sieciowy (685)
• 8.4.2. Usługi i protokoły sieciowe (689)
• 8.4.3. Warstwa middleware bazująca na dokumentach (693)
• 8.4.4. Warstwa middleware bazująca na systemie plików (694)
• 8.4.5. Warstwa middleware bazująca na obiektach (700)
• 8.4.6. Warstwa middleware bazująca na koordynacji (701)
• 8.4.7. Siatki (707)
• 8.5. BADANIA DOTYCZĄCE SYSTEMÓW WIELOPROCESOROWYCH (708)
  
• 8.6. PODSUMOWANIE (710)

• 9.1. ŚRODOWISKO BEZPIECZEŃSTWA (719)
• 9.1.1. Zagrożenia (720)
• 9.1.2. Intruzi (721)
• 9.1.3. Przypadkowa utrata danych (723)
• 9.2. PODSTAWY KRYPTOGRAFII (723)
• 9.2.1. Kryptografia z kluczem tajnym (725)
• 9.2.2. Kryptografia z kluczem publicznym (726)
• 9.2.3. Funkcje jednokierunkowe (727)
• 9.2.4. Podpisy cyfrowe (727)
• 9.2.5. Moduł TPM (729)
• 9.3. MECHANIZMY OCHRONY (730)
• 9.3.1. Domeny ochrony (730)
• 9.3.2. Listy kontroli dostępu (733)
• 9.3.3. Uprawnienia (736)
• 9.3.4. Systemy zaufane (740)
• 9.3.5. Zaufana baza obliczeniowa (742)
• 9.3.6. Modele formalne bezpiecznych systemów (743)
• 9.3.7. Bezpieczeństwo wielopoziomowe (745)
• 9.3.8. Ukryte kanały (748)
• 9.4. UWIERZYTELNIANIE (753)
• 9.4.1. Uwierzytelnianie z wykorzystaniem haseł (755)
• 9.4.2. Uwierzytelnianie z wykorzystaniem obiektu fizycznego (765)
• 9.4.3. Uwierzytelnianie z wykorzystaniem technik biometrycznych (769)
• 9.5. ATAKI Z WEWNĄTRZ (772)
• 9.5.1. Bomby logiczne (773)
• 9.5.2. Tylne drzwi (773)
• 9.5.3. Podszywanie się pod ekran logowania (774)
• 9.6. WYKORZYSTYWANIE BŁĘDÓW W KODZIE (776)
• 9.6.1. Ataki z wykorzystaniem przepełnienia bufora (777)
• 9.6.2. Ataki z wykorzystaniem łańcuchów formatujących (780)
• 9.6.3. Ataki powrotu do biblioteki libc (782)
• 9.6.4. Ataki z wykorzystaniem przepełnień liczb całkowitych (783)
• 9.6.5. Ataki polegające na wstrzykiwaniu kodu (784)
• 9.6.6. Ataki polegające na rozszerzaniu uprawnień (786)
• 9.7. ZŁOŚLIWE OPROGRAMOWANIE (786)
• 9.7.1. Konie trojańskie (790)
• 9.7.2. Wirusy (793)
• 9.7.3. Robaki (805)
• 9.7.4. Oprogramowanie szpiegujące (808)
• 9.7.5. Rootkity (813)
• 9.8. ŚRODKI OBRONY (819)
• 9.8.1. Firewalle (820)
• 9.8.2. Techniki antywirusowe i antyantywirusowe (822)
• 9.8.3. Podpisywanie kodu (830)
• 9.8.4. Wtrącanie do więzienia (832)
• 9.8.5. Wykrywanie włamań z użyciem modeli (833)
• 9.8.6. Izolowanie kodu mobilnego (835)
• 9.8.7. Bezpieczeństwo Javy (840)
• 9.9. BADANIA DOTYCZĄCE BEZPIECZEŃSTWA (843)
• 9.10. PODSUMOWANIE (844)

• 10.1. HISTORIA SYSTEMÓW UNIX I LINUX (852)
• 10.1.1. UNICS (852)
• 10.1.2. PDP-11 UNIX (853)
• 10.1.3. Przenośny UNIX (855)
• 10.1.4. Berkeley UNIX (856)
• 10.1.5 Standard UNIX (857)
• 10.1.6. MINIX (858)
• 10.1.7. Linux (860)
• 10.2. PRZEGLĄD SYSTEMU LINUX (863)
• 10.2.1. Cele Linuksa (863)
• 10.2.2. Interfejsy systemu Linux (865)
• 10.2.3. Powłoka (867)
• 10.2.4. Programy użytkowe systemu Linux (870)
• 10.2.5. Struktura jądra (872)
• 10.3. PROCESY W SYSTEMIE LINUX (876)
• 10.3.1. Podstawowe pojęcia (876)
• 10.3.2. Wywołania systemowe Linuksa związane z zarządzaniem procesami (879)
• 10.3.3. Implementacja procesów i wątków w systemie Linux (884)
• 10.3.4. Szeregowanie w systemie Linux (892)
• 10.3.5. Uruchamianie systemu Linux (896)
• 10.4. ZARZĄDZANIE PAMIĘCIĄ W SYSTEMIE LINUX (899)
• 10.4.1. Podstawowe pojęcia (899)
• 10.4.2. Wywołania systemowe Linuksa odpowiedzialne za zarządzanie pamięcią (903)
• 10.4.3. Implementacja zarządzania pamięcią w systemie Linux (904)
• 10.4.4. Stronicowanie w systemie Linux (911)
• 10.5. OPERACJE WEJŚCIA-WYJŚCIA W SYSTEMIE LINUX (916)
• 10.5.1. Podstawowe pojęcia (916)
• 10.5.2. Obsługa sieci (917)
• 10.5.3. Wywołania systemowe wejścia-wyjścia w systemie Linux (919)
• 10.5.4. Implementacja wejścia-wyjścia w systemie Linux (921)
• 10.5.5. Moduły w systemie Linux (925)
• 10.6. SYSTEM PLIKÓW LINUKSA (925)
• 10.6.1. Podstawowe pojęcia (926)
• 10.6.2. Wywołania systemu plików w Linuksie (931)
• 10.6.3. Implementacja systemu plików Linuksa (936)
• 10.6.4. NFS - sieciowy system plików (945)
• 10.7. BEZPIECZEŃSTWO W SYSTEMIE LINUX (953)
• 10.7.1. Podstawowe pojęcia (953)
• 10.7.2. Wywołania systemowe Linuksa związane z bezpieczeństwem (956)
• 10.7.3. Implementacja bezpieczeństwa w systemie Linux (957)
• 10.8. PODSUMOWANIE (958)

• 11.1. HISTORIA SYSTEMU WINDOWS VISTA (965)
• 11.1.1. Lata osiemdziesiąte: MS-DOS (966)
• 11.1.2. Lata dziewięćdziesiąte: Windows na bazie MS-DOS-a (967)
• 11.1.3. Lata dwutysięczne: Windows na bazie NT (967)
• 11.1.4. Windows Vista (971)
• 11.2. PROGRAMOWANIE SYSTEMU WINDOWS VISTA (972)
• 11.2.1. Rdzenny interfejs programowania aplikacji (API) systemu NT (975)
• 11.2.2. Interfejs programowania aplikacji Win32 (980)
• 11.2.3. Rejestr systemu Windows (984)
• 11.3. STRUKTURA SYSTEMU (987)
• 11.3.1. Struktura systemu operacyjnego (988)
• 11.3.2. Uruchamianie systemu Windows Vista (1006)
• 11.3.3. Implementacja menedżera obiektów (1007)
• 11.3.4. Podsystemy, biblioteki DLL i usługi trybu użytkownika (1019)
• 11.4. PROCESY I WĄTKI SYSTEMU WINDOWS VISTA (1023)
• 11.4.1. Podstawowe pojęcia (1023)
• 11.4.2. Wywołania API związane z zarządzaniem zadaniami, procesami, wątkami i włóknami (1029)
• 11.4.3. Implementacja procesów i wątków (1036)
• 11.5. ZARZĄDZANIE PAMIĘCIĄ (1045)
• 11.5.1. Podstawowe pojęcia (1045)
• 11.5.2. Wywołania systemowe związane z zarządzaniem pamięcią (1051)
• 11.5.3. Implementacja zarządzania pamięcią (1052)
• 11.6. PAMIĘĆ PODRĘCZNA SYSTEMU WINDOWS VISTA (1063)
• 11.7. OPERACJE WEJŚCIA-WYJŚCIA W SYSTEMIE WINDOWS VISTA (1066)
  
  • 11.7.1. Podstawowe pojęcia (1067)
  • 11.7.2. Wywołania API związane z operacjami wejścia-wyjścia (1069)
  • 11.7.3. Implementacja systemu wejścia-wyjścia (1072)
• 11.8. SYSTEM PLIKÓW NT SYSTEMU WINDOWS (1079)
• 11.8.1. Podstawowe pojęcia (1079)
• 11.8.2. Implementacja systemu plików NTFS (1081)
• 11.9. BEZPIECZEŃSTWO W SYSTEMIE WINDOWS VISTA (1093)
• 11.9.1. Podstawowe pojęcia (1095)
• 11.9.2. Wywołania API związane z bezpieczeństwem (1097)
• 11.9.3. Implementacja bezpieczeństwa (1098)
• 11.10. PODSUMOWANIE (1102)

• 12.1. HISTORIA SYSTEMU SYMBIAN OS (1108)
• 12.1.1. Korzenie systemu operacyjnego Symbian OS: Psion i EPOC (1108)
• 12.1.2. Symbian OS 6 (1110)
• 12.1.3. Symbian OS 7 (1111)
• 12.1.4. Współczesna wersja systemu operacyjnego Symbian OS (1111)
• 12.2. PRZEGLĄD SYSTEMU SYMBIAN OS (1111)
• 12.2.1. Obiektowość (1112)
• 12.2.2. Projekt mikrojądra (1113)
• 12.2.3. Nanojądro systemu Symbian OS (1114)
• 12.2.4. Dostęp do zasobów w trybie klient-serwer (1115)
• 12.2.5. Funkcje znane z większych systemów operacyjnych (1116)
• 12.2.6. Komunikacja i multimedia (1117)
• 12.3. PROCESY I WĄTKI W SYSTEMIE SYMBIAN OS (1117)
• 12.3.1. Wątki i nanowątki (1118)
• 12.3.2. Procesy (1119)
• 12.3.3. Obiekty aktywne (1120)
• 12.3.4. Komunikacja międzyprocesowa (1121)
• 12.4. ZARZĄDZANIE PAMIĘCIĄ (1121)
• 12.4.1. Systemy pozbawione pamięci wirtualnej (1122)
• 12.4.2. Adresowanie pamięci w systemie Symbian OS (1124)
• 12.5. WEJŚCIE I WYJŚCIE (1127)
• 12.5.1. Sterowniki urządzeń (1127)
• 12.5.2. Rozszerzenia jądra (1128)
• 12.5.3. Bezpośredni dostęp do pamięci (DMA) 1128
• 12.5.4. Przypadek specjalny: nośniki pamięci (1129)
• 12.5.5. Blokujące operacje wejścia-wyjścia (1129)
• 12.5.6. Nośniki wymienne (1130)
• 12.6. SYSTEMY PRZECHOWYWANIA DANYCH (1130)
• 12.6.1. Systemy plików dla urządzeń mobilnych (1131)
• 12.6.2. Systemy plików systemu operacyjnego Symbian OS (1132)
• 12.6.3. Bezpieczeństwo i ochrona systemu plików (1132)
• 12.7. BEZPIECZEŃSTWO W SYSTEMIE SYMBIAN OS (1133)
• 12.8. KOMUNIKACJA W SYSTEMIE SYMBIAN OS (1136)
• 12.8.1. Podstawowa infrastruktura (1136)
• 12.8.2. Bardziej szczegółowa analiza infrastruktury komunikacji (1137)
• 12.9. PODSUMOWANIE (1141)

• 13.1. ISTOTA PROBLEMÓW ZWIĄZANYCH Z PROJEKTOWANIEM SYSTEMÓW (1144)
  
  • 13.1.1. Cele (1144)
  • 13.1.2. Dlaczego projektowanie systemów operacyjnych jest takie trudne? 1146
• 13.2. PROJEKT INTERFEJSU (1148)
• 13.2.1. Zalecenia projektowe (1148)
• 13.2.2. Paradygmaty (1150)
• 13.2.3. Interfejs wywołań systemowych (1155)
• 13.3. IMPLEMENTACJA (1158)
• 13.3.1. Struktura systemu (1158)
• 13.3.2. Mechanizm kontra strategia (1163)
• 13.3.3. Ortogonalność (1164)
• 13.3.4. Nazewnictwo (1165)
• 13.3.5. Czas kojarzenia nazw (1167)
• 13.3.6. Struktury statyczne kontra struktury dynamiczne (1168)
• 13.3.7. Implementacja z góry na dół kontra implementacja z dołu do góry (1170)
• 13.3.8. Przydatne techniki (1171)
• 13.4. WYDAJNOŚĆ (1177)
• 13.4.1. Dlaczego systemy operacyjne są powolne? 1177
• 13.4.2. Co należy optymalizować? 1179
• 13.4.3. Dylemat przestrzeń - czas (1180)
• 13.4.4. Buforowanie (1183)
• 13.4.5. Wskazówki (1185)
• 13.4.6. Wykorzystywanie efektu lokalności (1185)
• 13.4.7. Optymalizacja z myślą o typowych przypadkach (1186)
• 13.5. ZARZĄDZANIE PROJEKTEM (1186)
• 13.5.1. Mityczny osobomiesiąc (1187)
• 13.5.2. Struktura zespołu (1189)
• 13.5.3. Znaczenie doświadczenia (1191)
• 13.5.4. Nie istnieje jedno cudowne rozwiązanie (1192)
• 13.6. TRENDY W ŚWIECIE PROJEKTÓW SYSTEMÓW OPERACYJNYCH (1192)
• 13.6.1. Wirtualizacja (1193)
• 13.6.2. Układy wielordzeniowe (1193)
• 13.6.3. Systemy operacyjne z wielkimi przestrzeniami adresowymi (1194)
• 13.6.4. Komunikacja sieciowa (1195)
• 13.6.5. Systemy równoległe i rozproszone (1196)
• 13.6.6. Multimedia (1196)
• 13.6.7. Komputery zasilane bateriami (1197)
• 13.6.8. Systemy wbudowane (1197)
• 13.6.9. Węzły czujników (1198)
• 13.7. PODSUMOWANIE (1198)

• 14.1. SUGEROWANE PUBLIKACJE DODATKOWE (1203)
• 14.1.1. Publikacje wprowadzające i ogólne (1204)
• 14.1.2. Procesy i wątki (1204)
• 14.1.3. Zarządzanie pamięcią (1205)
• 14.1.4. Wejście-wyjście (1205)
• 14.1.5. Systemy plików (1206)
• 14.1.6. Zakleszczenia (1206)
• 14.1.7. Multimedialne systemy operacyjne (1207)
• 14.1.8. Systemy wieloprocesorowe (1208)
• 14.1.9. Bezpieczeństwo (1209)
• 14.1.10. System Linux (1211)
• 14.1.11. System Windows Vista (1212)
• 14.1.12. System Symbian OS (1213)
• 14.1.13. Zasady projektowe (1213)
• 14.2. BIBLIOGRAFIA W PORZĄDKU ALFABETYCZNYM (1214)